Image

Obez Kedi Maması Rehberi (2026): Bilim Destekli Seçim, Doğru Porsiyon, Gerçek Sonuç

11 Şubat 2026 08:06
Can Dostlarımız

Kedilerde obezite; yaşam kalitesini düşüren, diyabet ve eklem sorunları riskini artıran yaygın bir problem. İyi haber şu: Doğru “obez kedi maması” seçimi, doğru porsiyonlama ve küçük yaşam tarzı değişiklikleriyle güvenli ve sürdürülebilir kilo kaybı mümkün. Bu kapsamlı rehberde obez kediniz için bilimsel temelli beslenme prensiplerini, kalori hesabını, ideal kilo verme hızını, mama türleri ve içeriklerini, ayrıca e-ticaret perspektifinden farklı bütçe ve ihtiyaca hitap eden ürün önerilerini bulacaksınız. Kılavuz, güncel veterinerlik kaynaklarına dayanmaktadır; önemli noktalarda atıf yaptık. Kedinizin sağlık geçmişi farklı olabilir; her zaman veteriner hekiminizle birlikte ilerleyin.

Obez kedi maması neden “özel” olmalı?

Kilo kaybı hedeflenirken yalnızca kaloriyi azaltmak yetmez. Bakım (maintenance) mamalarını sert kalori kısıtlamasıyla vermek; protein, vitamin ve minerallerde yetersizlik riski doğurabilir. “Terapi/klinik kilo kontrolü” için formüle edilen mamalar; daha yüksek besin yoğunluğu, yeterli protein ve çoğu zaman artırılmış lif ile L‑karnitin gibi destekler içerir. Böylece yağ kaybı hedeflenirken kas kütlesi korunur ve tokluk artar. Yüksek nemli (yaş) diyetler de kedilerde tokluğu destekleyebilir.

Kediniz obez mi? Hızlı BCS (Body Condition Score) kontrolü

Veteriner hekimlerin kullandığı 9’lu BCS skalasında 4–5/9 ideal, 8–9/9 obez kabul edilir. Kısaca: Üstten bakışta bel kıvrımı görünmüyor, kaburgalar hissedilmiyor ve karın bölgesi sarkıksa fazla kilo olasıdır. Evde hızlı tarama için onaylı BCS şemaları ve kas durum skorlaması (MCS) yardımcıdır. 

Güvenli kilo kaybı hızı: Neden “yavaş ve emin adım” şart?

Kedilerde hedef; haftada yaklaşık %0,5–2 arası vücut ağırlığı kaybıdır. Daha hızlı kayıplar kas yıkımına yol açabilir ve kedilere özgü ciddi bir tablo olan hepatik lipidozis (yağlı karaciğer hastalığı) riskini artırır. Bu nedenle “şok diyet” kesinlikle önerilmez; iştah azalması veya mama reddi yaşanırsa planı derhal veterinerinizle gözden geçirin. (vcahospitals.com)

Kaç kalori vermeliyim? Adım adım kalori hesabı

  • RER (Resting Energy Requirement) formülü: 70 × (kg^0,75). RER; istirahatte hayati fonksiyonlar için gereken enerjiyi ifade eder. (petobesityprevention.org)
  • Kilo kaybı planında veteriner gözetiminde; ideal kilonun RER’inin yaklaşık %80’iyle başlamak birçok çalışmada etkili bulunmuştur. Bireysel yanıta göre 5–10% ayarlamalar yapılır. (petmd.com)

Örnek (genel bilgi amaçlıdır): 6,5 kg olan ve ideal kilosu 5,0 kg hedeflenen bir kedi için RERideal ≈ 70 × (5^0,75) ≈ 234 kcal/gün. Başlangıç hedefi ≈ 0,8 × 234 ≈ 187 kcal/gün. Haftalık ağırlık kaybı %0,5–2 aralığında değilse porsiyonu kademeli ayarlayın ve aylık kontroller yapın. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Not: RER/MER ve porsiyonlama için çevrimiçi hesaplayıcılar pratiklik sağlar ancak profesyonel kararın yerini tutmaz. (petobesityprevention.org)

Obez kedi maması nasıl olmalı? İçerik stratejileri

  • Yüksek fakat dengeli protein: Kalori kısıtlamasında kas kütlesini korumaya yardımcı olur. (aaha.org)
  • Artırılmış lif ve düşük enerji yoğunluğu: Tokluk etkisini destekleyebilir, toplam kalori alımını düşürür. (aaha.org)
  • Yüksek nem (yaş mama): Bazı kedilerde tokluğu artırarak kilo kaybını kolaylaştırabilir. (aaha.org)
  • Karbonhidrat-protein dengesi: Kısa vadeli veriler, yüksek proteinli/düşük karbonhidratlı formüllerin glisemik kontrol açısından avantajlarını ve lipid profili üzerindeki etkilerini göstermektedir; ancak optimal kompozisyon bireye göre değişir ve veteriner takibi gerekir. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Kısırlaştırma ve kilo kontrolü: Gerçekler ve güncel kanıt

Kısırlaştırma, özellikle erkek kedilerde kilo alma riskini artırabilir; bu nedenle işlem sonrası enerji kısıtlaması ve porsiyon kontrolü önemlidir. Ancak yeni veriler; 4–6 aylık gibi erken yaşta kısırlaştırmanın, yetişkinlikte obezite riskini artırmadığını, hatta 7–12 ayda kısırlaştırılan kedilerde yaşa bağlı kilo artış hızının daha düşük olabildiğini bildiriyor. Yine de sonuç; hangi yaşta yapılırsa yapılsın, kısır kedilerde proaktif kilo yönetiminin gerekli olduğudur. (actavetscand.biomedcentral.com)

Öne Çıkan “Obez Kedi Maması” Önerileri ve Karşılaştırma

Aşağıdaki ürünler; kilo kontrolü hedefleyen formülasyonları, marka güveni ve Türkiye’de erişilebilirliğiyle öne çıkıyor. Her kedi farklıdır; seçim yaparken yaş, kısırlaştırma durumu, aktivite seviyesi ve mevcut hastalıkları mutlaka göz önünde bulundurun.

  • Klinik/veteriner diyet (obezite): Genellikle en yoğun besin desteğine ve bilimsel kilo kaybı protokollerine uygun kompozisyona sahiptir. Uzun süreli kalori kısıtlamasında besin yetersizlikleri riskini azaltır. (merckvetmanual.com)
  • “Light/kilo kontrol” bakım mamaları: Enerji yoğunluğu düşürülmüş seçeneklerdir; bazı kedilerde yeterli olabilir ancak ileri obezitede klinik diyetlerin yerini tutmayabilir. (merckvetmanual.com)
  • Yaş (pouch/konserve) seçenekler: Nem içeriği yüksektir; tokluk ve porsiyon kontrolünü kolaylaştırabilir. (aaha.org)

Aşağıdaki ürünleri inceleyerek ihtiyaçlarınıza göre filtreleyebilirsiniz:

Hangi ürünü seçmeliyim? Hızlı rehber

  • İleri obezite veya ek hastalıklar: Veteriner hekiminizle görüşerek klinik/kilo kaybı diyetiyle başlayın; porsiyon kısıtlamasında besin dengesini korumak kritik.
  • Orta düzey kilo fazlası ve hareketli/kaslı yapı: Yüksek proteinli kilo kontrol mamaları kası korumaya yardımcı olabilir; porsiyonları kalori hedefinize göre ölçün.
  • Tokluk problemi/çok yalvaran kediler: Yaş (gravy/jöle) veya lifçe zengin seçeneklerle porsiyon kontrolünü kolaylaştırın. 
  • Kısır kediler: İşlem sonrası enerji ihtiyacı azalabilir; “sterilised” veya “light” formüller ve porsiyon kısıtlamasıyla önden önlem alın.

Örnek 4 Haftalık Kilo Yönetim Planı (Genel Çerçeve)

  • Başlangıç değerlendirmesi
  • BCS/MCS ölçümü, mevcut kilo, günlük tüketim ve ödüllerin kaydı. Tedbir olarak tek kişi besleme kuralı, ölçülü kap ve mutfak terazisi temin edin. (aaha.org)
  • Hedef ve kalori
  • Veterinerinizle ideal kiloyu belirleyin; RERideal hesaplayın ve yaklaşık %80’iyle başlayın. Haftalık tartımla ilerlemeyi takip edin. (petmd.com)
  • Mama seçimi ve geçiş
  • Seçtiğiniz obez kedi mamasına 7–10 günde kademeli geçiş yapın. Günlük kalori hedefini 2–3 öğüne bölün; yaş mama kullanıyorsanız toplam kaloriyi yine ölçün. (aaha.org)
  • Ödüller ve “ek kaloriler”
  • Toplam kalorinin en az %90’ı tam ve dengeli ana mamadan gelsin; ödüller/godiler toplamın ≤%10’u olsun. İnsan yiyecekleri ve tablet içine gizlenen atıştırmalıkları da saymayı unutmayın. (aaha.org)
  • Haftalık takip ve ayar
  • Hedef kayıp %0,5–2/hafta değilse porsiyonu 5–10% oranında düzenleyin. Durma/plateau dönemleri normaldir; küçük ayarlamalar ve hareket teşviki yardımcı olur. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)
  • Aktivite ve çevresel zenginleştirme
  • Oyun seanslarını kısa ama sık planlayın; mama arayıcı/puzzle kaplar ve tırmalama-oyun istasyonlarıyla doğal avlanma davranışını taklit edin. (Fiziksel kısıtları olan kedilerde mutlaka veteriner onayı alın.) (vcahospitals.com)

Sık yapılan hatalar

  • “Serbest besleme” (kabı sürekli dolu tutma): Aşırı tüketime yol açabilir; planlı öğünlere geçin ve artanı 30 dakika sonra kaldırın. (aaha.org)
  • Sadece “ölçek” ile göz kararı porsiyon: Kalori hesabı şaşar; mutfak terazisi kullanın. (aaha.org)
  • Kilo kaybı çok hızlı: Hepatik lipidozis riski; iştah düşerse hemen veterinerinize danışın. (merckvetmanual.com)
  • Kısırlaştırma sonrası eski porsiyona devam: Enerji ihtiyacı azalabileceğinden porsiyon azaltımı ve uygun “sterilised/light” mamalarla önlem alın. (aaha.org)

SSS

  • Obez kedim haftada ne kadar kilo vermeli?
    Genel hedef %0,5–2/haftadır; morbid obez kedilerde alt sınır tercih edilebilir. Daha hızlı kayıplar risklidir. (vcahospitals.com)
  • Sadece mamayı azaltmak yeterli mi?
    Bakım mamalarını sert kısıtlamak besin dengesizliği yaratabilir. Kilo kaybı için formüle edilmiş diyetler; protein, lif ve mikro besinleri dengeli sağlayarak daha güvenlidir. (merckvetmanual.com)
  • Obezliği önlemek için Yaş mama mı, kuru mama mı?
    Her ikisi de programın parçası olabilir; yüksek nemli diyetler bazı kedilerde tokluğu artırabilir. Önemli olan toplam kalori hedefi ve porsiyon kontrolüdür. (aaha.org)
  • Kısırlaştırma obeziteye yol açar mı?
    Kısırlaştırma, özellikle erkek kedilerde kilo alma riskini artıran bir faktördür; ancak erken yaşta (4–6 ay) kısırlaştırmanın tek başına uzun vadede ek obezite riski getirmediğine dair güncel kanıtlar vardır. Yine de işlem sonrası porsiyon ve enerji yönetimi şarttır. (aaha.org)

Sonuç: Doğru “obez kedi maması” + doğru porsiyon = sürdürülebilir başarı

  • Bilimsel olarak güvenli kilo kaybı, yavaş ama istikrarlı ilerlemeyle mümkündür. Hedefi net belirleyin, kalori hesabını yapın, doğru “obez kedi maması” seçin ve düzenli takip edin. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)
  • Klinik/terapi diyetleri; uzun süreli kısıtlamada besin dengesini korumak için idealdir. “Light/sterilised” seçenekler; hafif-orta kilolu ve iştahı yönetilebilen kedilerde etkili olabilir. Yaş mamalar tokluğa katkı sağlar. (merckvetmanual.com)
  • Kısırlaştırma sonrası dönemde proaktif yönetimle risk kontrol altına alınabilir. (aaha.org)

Seçiminizi yaparken yukarıdaki ürünleri karşılaştırın, kedinizin tepkisini izleyin ve gerektiğinde veterinerinizle menü/porsiyon ayarı yapın. Ürünlere hızlıca göz atmak için yukarıdaki bağlantıları kullanabilir; her bir sayfada içerik, analiz ve besleme yönergelerini inceleyebilirsiniz.

Ek not: Bu rehber 11 Şubat 2026 tarihi itibarıyla en güncel veterinerlik kaynaklarıyla hazırlanmıştır. Yeni araştırmalar yayınlandıkça kilo yönetimi stratejileri güncellenebilir; düzenli veteriner kontrolleri ve periyodik BCS/MCS ölçümü en doğru yaklaşım olacaktır. (aaha.org)

Kaynaklar (seçki)

  • AAHA/AAFP Kedi Yaşam Evreleri ve Beslenme-Yönetim kılavuzları. (aaha.org)
  • VCA Animal Hospitals, güvenli kilo verme hızı ve pratik ipuçları. (vcahospitals.com)
  • Merck Veterinary Manual, kilo kaybı diyetleri ve hepatik lipidozis uyarıları. (merckvetmanual.com)
  • PubMed ve dergi makaleleri (obezite yönetimi, diyet kompozisyonu, kısırlaştırma ve kilo ilişkisi). (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)
  • APOP RER/MER hesaplayıcı (profesyonellere yönelik referans). (petobesityprevention.org)

Not: Ürün linklerinin sonuna izleme parametresi (utm_source vb.) eklenmemiştir.

🔗 Bulunan Ürünler (petgross.com.tr):